Câu Chuyện Cuộc Sống tuần này tiếp tục lên sóng với những câu chuyện: Lập kế hoạch sự nghiệp; Hội chứng “biết hết” là rào cản của sự tiến bộ; Nhiều người trẻ chưa quan tâm khám sức khỏe định kỳ.
Lập kế hoạch sự nghiệp
Trong bối cảnh thị trường lao động thay đổi không ngừng và có tính cạnh tranh cao, việc đi làm không chỉ đơn thuần là hoàn thành công việc hằng ngày mà còn đòi hỏi mỗi người phải có tầm nhìn dài hạn. Tuy nhiên, không ít người, đặc biệt là các bạn trẻ, vẫn đang làm việc theo bản năng, thiếu định hướng và không có kế hoạch rõ ràng cho sự nghiệp. Điều này dễ dẫn đến tình trạng gián đoạn, mệt mỏi, loay hoay khi đối mặt với những bước ngoặt hoặc khủng hoảng nghề nghiệp.
Không có kế hoạch sự nghiệp rõ ràng, nhiều người thường rơi vào tình trạng “làm tới đâu hay tới đó”, dẫn đến việc dậm chân tại chỗ. Sau nhiều năm làm việc, khi gặp áp lực, thiếu cơ hội thăng tiến hoặc biến động của thị trường, họ dễ rơi vào trạng thái hoang mang, mất phương hướng và thụ động trước tương lai nghề nghiệp của chính mình.
Một người trong cuộc chia sẻ, sau khi ra trường đã chuyển qua bốn công ty với suy nghĩ chuyển việc sẽ có mức lương cao hơn. Tuy nhiên, sau nhiều năm nhìn lại, công việc vẫn không có sự bứt phá và bản thân cũng không biết 5 năm nữa mình sẽ làm gì. Người này nhận ra đã lãng phí nhiều thời gian vì không có kế hoạch rõ ràng.
Thực tế, lập kế hoạch sự nghiệp không chỉ là đặt ra mục tiêu về chức danh hay mức lương mà còn là quá trình xác định điểm mạnh, điểm yếu, giá trị bản thân và lộ trình tích lũy kỹ năng. Một kế hoạch sự nghiệp bài bản giúp mỗi cá nhân chủ động nâng cao năng lực, đón đầu xu hướng thị trường và tạo thế chủ động trước những biến động.
Theo ThS. Võ Minh Thành, một trong những nguyên nhân khiến người trẻ khoảng 25 – 30 tuổi gặp khủng hoảng trong công việc là ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường đã chưa có định hướng và mục tiêu nghề nghiệp. Nhiều bạn chưa tìm hiểu được giá trị của bản thân, chưa xác định mình muốn làm gì và có khả năng gì. Vì vậy, việc xác định mục tiêu, hiểu bản thân và lập kế hoạch nghề nghiệp đóng vai trò quan trọng, giúp mỗi người biết mình đang đi đâu và lựa chọn cách thức phù hợp để tiến về phía trước.
Bên cạnh đó, xây dựng và duy trì các mối quan hệ nghề nghiệp tích cực, tìm kiếm người đồng hành cũng là những yếu tố cần thiết. Kế hoạch sự nghiệp cũng không phải một kế hoạch cố định mà cần thường xuyên đánh giá và điều chỉnh để phù hợp với sự thay đổi của bản thân và xu hướng xã hội.
Bà Ngân Thiện, Phó Giám đốc Công ty TNHH Hoa Sơn Chi, cho rằng nhiều bạn trẻ hiện nay tập trung xử lý những vấn đề trước mắt mà quên chuẩn bị nguồn lực cho những giai đoạn tiếp theo. Dù lựa chọn học đại học, cao đẳng hay đi làm, mỗi người vẫn cần có kế hoạch phát triển bản thân với lộ trình cụ thể từ ngắn hạn, trung hạn đến dài hạn. Trong quá trình thực hiện, kế hoạch cần được thay đổi, điều chỉnh để phù hợp với thực tế.
Hội chứng “biết hết” là rào cản của sự tiến bộ
Điều giúp một người phát triển không phải là biết được bao nhiêu mà là luôn sẵn sàng học hỏi thêm. Thế nhưng, không ít người lại vô tình tự giới hạn chính mình bằng suy nghĩ “tôi biết rồi”. Khi cho rằng bản thân đã hiểu đủ, chúng ta có thể dần khép lại cánh cửa tiếp nhận những điều mới, bỏ lỡ nhiều cơ hội để hoàn thiện và tiến xa hơn.
Trong công việc và cuộc sống, không khó để bắt gặp những người thường xuyên sử dụng câu nói “tôi biết rồi” mỗi khi nhận được đóng góp hoặc hướng dẫn. Tâm lý này khiến họ ngừng lắng nghe, dễ hình thành thái độ tự cao và phòng thủ. Việc từ chối tiếp thu thông tin mới có thể đẩy bản thân ra khỏi quá trình phát triển và làm tăng nguy cơ tụt hậu trong môi trường hiện đại.
Một người trong cuộc chia sẻ, trước đây mỗi khi được sếp hoặc đồng nghiệp góp ý, phản xạ đầu tiên là gạt đi vì nghĩ bản thân đã hiểu. Không tiếp thu cách làm mới khiến dự án liên tục gặp trở ngại và sai lầm. Sau đó, người này bắt đầu tập lắng nghe và nhận ra bản thân vẫn còn nhiều thiếu sót.
Theo ThS. Nguyễn Văn San, hội chứng “biết hết” có thể xuất phát từ tâm lý sợ người khác đánh giá mình yếu kém, không biết gì. Bên cạnh đó, nó còn thể hiện cái tôi cá nhân. Trong khi đó, tri thức của nhân loại là vô tận và hiểu biết của mỗi người chỉ là một phần rất nhỏ. Khi luôn có tâm lý “tôi biết hết”, chúng ta tự đóng cánh cửa học hỏi, tiếp thu tri thức mới và hạn chế khả năng sáng tạo.
Ngược lại, sự khiêm tốn, luôn lắng nghe và học hỏi giúp mỗi người duy trì thái độ cầu thị. Khi nhận thức rằng bản thân vẫn còn nhiều điều chưa biết, chúng ta sẽ tiếp thu được những kiến thức mới và ngày càng phát triển tư duy.
Thực tế, việc thay đổi tư duy có thể tạo ra những chuyển biến tích cực trong công việc. Anh Thế Ngoan từng mất nhiều hợp đồng vì tính bảo thủ. Sau nhiều lần nhìn nhận lại, anh chủ động từ bỏ tư duy cũ, học thêm những kỹ năng mới và lắng nghe phản hồi của khách hàng. Tinh thần cầu thị đã giúp sự nghiệp của anh có bước chuyển biến và hỗ trợ tốt hơn cho việc quản lý doanh nghiệp.
Nhận ra mình đang mắc hội chứng “biết hết” mới chỉ là bước khởi đầu. Điều quan trọng là mỗi người cần chủ động thay đổi tư duy, tập lắng nghe với thái độ cầu thị và xem mỗi góp ý, mỗi trải nghiệm là một cơ hội để hoàn thiện bản thân.
